روابط ایران و عثمانی؛ بازخوانی پرونده کشتار کربلا در سال 1258ق./ 1843م.

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

پژوهشگر تاریخ و رئیس کتابخانه تخصصی وزارت امور خارجه

چکیده

یکیازمسائلمهمدرروابطایرانوعثمانیطیقرون17تا19میلادی،تنظیممناسباتدوکشوردر سرزمین عراقبود.ازآنجا کههیچ یک از دوکشور،حاکمیتطرفدیگررابراینمنطقهبهرسمیتنمی‌شناخت، دامنه‌ایازمسائلمتنوعاعمازنبردهایزمینی،درگیری‌های مرزی،مشکلاتاداریواجرایی،رویکردهایتقابلیفرهنگی - اجتماعیوحتی رقابت‌هایسختاقتصادیدرمناسباتفیمابینوجودداشتو این اختلافات، گاهسببدرگیری درحوزه‌هایدیگرموجوددرروابطدوکشورمی‌گردید. اینمقاله، گزارشی است از حادثهکشتارشیعیانوایرانیانمقیم کربلابه دست سپاهوالیبغداد،در سال 1258ق./ 1843م.و در آن نقشحکومتعهد ممالیکعراقوتأثیرعمیقآنبرمناسباتدوجانبه بررسی خواهد شد.

کلیدواژه‌ها


اسناد

-   بایگانی نخست‏وزیری جمهوری ترکیه (بخش عثمانی):

HAT_00094_03816_00001

HR.SFR(3).4/41 (1843.3.28)

I.MSM. 64/1832(1259M14)

I.MSM.64/1831(1259M8)

I_DH_00101_005067_003_001

HAT_00160_06675_00001

HAT.814/37265B/1241Ra11

HAT.816/37296/1237 Ra27

HAT.806/37159A/1252N13

HAT.169/7215A/1218Z29/1

HAT.771/36182B/1238s170

HAT.806/37159E/1252N13/2

HAT.806/37159A/1252N13/1

HAT.1176/46442U/1253Z29/1

i.MSM.30/844/1255Ş01/1

i.MSM.30/843/1255Ca11/17

HAT.804/37147/27M1255/1

 

کتاب ها

دوغان، اسراء، ( 1389)، تاریخ حج گزاری ایرانیان، تهران: مشعر.

دیولافوآ،ژان، (1369)، ایران: کلده و شوش، ترجمه: علی محمد فره‏وشی، تهران: دانشگاه تهران.

ریاحی، محمد امین، (1368)، سفارتنامه‏های ایران، تهران: توس.

عیسوی، چارلز، (1362)،تاریخ اقتصادی ایران، ترجمه: یعقوب آژند، نشر گستره.

کاظم نورس، علاء موسی، (1975)، حکم الممالیک فی العراق (1750-1831م.)، بغداد: دارالحریّه.

مشایخ فریدنی، آذرمیدخت،(1369)، مسائل مرزی ایران و عراق، تهران: امیرکبیر.

موجانی، سیّدعلی، بازسازی تاریخ فراموش شده، تهران: مجمع جهانی اهل بیت(ع).

------------، (1394)، گزارش یک کشتار، قم: کتابخانه تخصصی اسلام و ایران.

میرزا ابوطالب خان، مسیر طالبی، (1363)، به کوشش: حسین خدیوجم، تهران: انتشارات آموزش انقلاب اسلامی.

هدایت، رضاقلی خان، (1373) فهرس التواریخ، به کوشش: عبدالحسین نوایی و میرهاشم محدث، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.

Hursid Pasa, Mehmed,SEYAHTNAME – I HUDUD, (1997), Alaattin Eser, Istanbul