زوایای پنهان برقراری روابط ایران و ژاپن بر پایه اسناد وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

کارشناس اداره کل اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجه

چکیده

روابط سیاسی دو کشور ایران و ژاپن به طور رسمی در 10 فروردین 1308 برقرار شد. در جهان سیاست، برقراری روابط میان کشورها مستلزم انجام مذاکرات دوجانبه بین طرفین است که پس از توافق بر اصول مشترک به اجرا درمی‌آید. با نگاهی به اسناد وزارت امور خارجة جمهوری اسلامی ایران با تعجب درمی‌یابیم که مذاکرات بین ایران و ژاپن به طریق ناپیوسته بیش از بیست سال به طول انجامیده است.
چه عواملی باعث شده‌اند این مذاکرات طولانی شود؟ اسناد تاریخی، حاکی از آنند که دو عامل مهم در طولانی شدن مذاکرات، نقش اساسی داشته‌اند:
1. امتیازات مربوط به دولت کاملة‌الوداد.
2. نقش روسیة تزاری.
مقاله حاضر، ضمن بررسی این عوامل، تلاش دارد پیش زمینه‌ها و روند برقراری روابط میان ایران و ژاپن را با تکیه بر اسناد بایگانی وزارت امور خارجه نمایان سازد.

کلیدواژه‌ها


ماساهارو، یوشیدا (1373)، سفرنامه یوشیدا ماساهارو، ترجمه: هاشم‌ رجب‌زاده، مشهد: مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی.

 

اسناد

  1. اسناد بایگانی وزارت امور خارجه، سند شماره: 2ـ2ـ42ـ1303ش.
  2. همان، سند شماره: 2/85 و 1/85 ـ1/2ـ10ـ1320ق.
  3. همان، سند شماره: 86 ـ1/2ـ10ـ1320ق.
  4. همان.
  5. همان، سند شماره: 9 ـ3ـ11ـ1321ق.
  6. همان، سند شماره: 10 ـ3ـ11ـ1321ق.
  7. همان، سند شماره: 146 و 145 ـ 18 ـ66 ـ 1336ق.
  8. همان، سند شماره: 151 و 150 ـ 18 ـ66 ـ 1336ق.
  9. همان، سند شماره: 21 ـ 10 ـ66 ـ 1339ق.
  10. همان، سند شماره: 24 ـ 9 ـ66 ـ 1339ق.
  11. همان، سند شماره: 9 ـ 9 ـ66 ـ 1339ق.
  12. همان، سند شماره: 11 ـ 9 ـ66 ـ 1339ق.
  13. همان، سند شماره: 22 ـ 9 ـ66 ـ 1339ق.
  14. همان، سند شماره: 17 ـ 9 ـ66 ـ 1339ق.
  15. همان، سند شماره: 25 ـ 9 ـ66 ـ 1339ق.
  16. همان.
  17. همان، سند شماره: 3 ـ 12 ـ66 ـ 1300ش.
  18. همان، سند شماره: 4 ـ 12 ـ66 ـ 1300ش.
  19. همان، سند شماره: 5 ـ 13 ـ66 ـ 1301ش.
  20. همان، سند شماره: 9 ـ 1 ـ42 ـ 1302ش.
  21. همان، سند شماره: 6 ـ 1 ـ42 ـ 1302ش.
  22. همان، سند شماره: 2 ـ 2 ـ42 ـ 1303ش.
  23. همان، سند شماره: 1 ـ 2 ـ42 ـ 1303ش.
  24. همان، سند شماره: 5 و 4 و 3 ـ 4 ـ68 ـ 1305ش.
  25. همان، سند شماره: 7 ـ 12 ـ66 ـ 1300ش.
  26. همان، سند شماره: 21 ـ 6 ـ44 ـ 1305ش.
  27. همان، سند شماره: 3 ـ 4 ـ68 ـ 1305ش.
  28. همان، سند شماره: 7 و 6 ـ 23 ـ44 ـ 1304ش.
  29. همان، سند شماره: 21 ـ 23 ـ44 ـ 1304ش.
  30. همان، سند شماره: 12 و 11 و 10 و 9 ـ 23 ـ44 ـ 1304ش.
  31. همان، سند شماره: 20 ـ 6 ـ44 ـ 1305ش.
  32. همان، سند شماره: 2 و 1 ـ 1ـ 68 ـ 1305ش.
  33. همان، سند شماره: 2 ـ 4 ـ68 ـ 1305ش.
  34. همان، سند شماره: 1/11 و 8 ـ 35 ـ44 ـ 1306ش.
  35. همان، سند شماره: 11 ـ 35 ـ44 ـ 1306ش.
  36. همان، سند شماره: 16 ـ 35 ـ44 ـ 1306ش.
  37. همان، سند شماره: 1/2 و 2/2 و 3/2 و 2 ـ 53 ـ44 ـ 1307ش.
  38. همان، سند شماره: 70 ـ 201/71 ـ 34 ـ 1308ش.
  39. همان، سند شماره: 57 ـ 201/71 ـ 34 ـ 1308ش.
  40. همان، سند شماره: 1/12 و 12 ـ 201/71 ـ 34 ـ 1308ش.
  41. همان، سند شماره: 1/11 و 11 و 10 و 9 ـ 201/71 ـ 34 ـ 1308ش.
  42. همان، سند شماره: 56 ـ 201/71 ـ 34 ـ 1308ش.
  43. همان، سند شماره: 39 ـ 201/71 ـ 34 ـ 1308ش.
  44. همان، سند شماره: 41 ـ 201/71 ـ 34 ـ 1308ش.
  45. همان، سند شماره: 22/228 و 1/228 ـ 64 ـ 37 ـ 1309ش.
  46. همان، سند شماره: 1/17/228 و 17/228 و 16/228 و 15/228 ـ 64 ـ 37 ـ 1309ش.
  47. همان، سند شماره: 12/228 و 7/228 و 11/228 و 8/228 ـ 64 ـ 37 ـ 1309ش.

دوره 11، شماره 43
تابستان 1389
صفحه 1-56
  • تاریخ دریافت: 03 شهریور 1389
  • تاریخ بازنگری: 28 فروردین 1398
  • تاریخ پذیرش: 24 شهریور 1389