وزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010166420150923Maritime Trade between Iran and India in Ancient Times(Millennia BC to the Seleucid Era)تجارت دریایی ایران و هند در دوره باستان (هزارههای پیش از میلاد تا عصر سلوکی)92467218FAمحمد جعفرچمنکارعضو هیئت علمی دانشگاه ارومیهJournal Article20180815India and the Indian Ocean have played a prominent political, economic and military role in their relations to Iran from ancient times. As political systems began to emerge in Ancient Mesopotamiaand early Iranian civilizations were established by the Aryans, the significant strategic importance of this region grew in the world economic developments. The current research has attempted to study the commercial exchange between Iran and India from the Millennia B.C. to the Hellenistic Age. Admittedly, governments in Iran, namely the civilizations established in southeastern Iran, have closely interacted with economic developments in the littoral civilizations of the Indian Ocean and the lands beyond them. <br /> هندوستان و اقیانوس هند از روزگاران کهن، جایگاه ممتازی در عرصههایسیاسی، اقتصادی و نظامی ایران زمین داشته است. با پیدایش نظامهای سیاسی در بینالنهرین باستان و تمدنهای اولیة ایران و سپس دولتهای آریایی، نقش این حوزة استراتژیک در تحولات اقتصادی جهان آشکارتر شد. در این پژوهش، بازرگانی دریایی ایران و هند از هزارههای پیش از میلاد تا عصر هلنی بررسی شده است. حکومتهای ایران، به ویژه تمدنهای جنوب شرقی ایران با دگرگونیهای اقتصادی سواحل اقیانوس هند و سرزمینهای ماوراء آن پیوند نزدیک و بر یکدیگر سخت تأثیر داشتهاند.https://www.hfrjournal.ir/article_67218_658d8cc5adcccad3f347dc20096f8b4f.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010166420150923A Study of Relations between Persian Gulf Natives and the First Europeansبررسی روابط بومیان و نخستین فرنگیان در خلیج فارس254467217FAصغریدمیرچیلوکارشناس ارشد تاریخ جهان، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزیJournal Article20180815From long time ago the Persian Gulf has maintained a special position due to its interlocking webs of economic and social relations. Studying the relations between the natives of this area with the Europeans will shed light on a significant part of the culture and history of Iran, and, moreover, could be quite effective in setting the agenda for this country’s relations with its neighbors and other nations. The present article seeks to draw upon historical documents and sources and utilize descriptive-analytical method to find answers to the following questions: <br />1- When were the first encounters with the Persian Gulf native inhabitants? <br />2- What were the interests underlying the natives’ interactions with the Europeans? <br />3- What factors contributed to later conflict and clash between the natives and the Europeans? <br />It is worth noting that before the Portuguese intrusion into the region and their encroachment upon the commercial landscape of the Persian Gulf Region, merchants and tradesmen in the region co-existed peacefully; a trend which was disrupted by the violent and monopolizing policies of the freshly arrived intruders.خلیج فارس از گذشتههای بسیار دور تاکنون، به سبب شبکهای درهم تنیده از پیوندهای اقتصادی و اجتماعی، همواره ویژگی خاصی داشته است. بررسی پیشینه روابط ساکنان این منطقه با فرنگیان، افزون بر آنکه بخش قابل توجهی از تاریخ و فرهنگ این آبراه مهم را روشن میکند، میتواند در تنظیم مناسبات ایرانیان با همسایگان و دیگر ملتها و کشورهای جهان سخت مؤثر باشد. بر این اساس، مقاله حاضر تلاش دارد با تکیه بر اسناد و منابع و نیز روش توصیفی ـ تحلیلی به این پرسشها پاسخ دهد: 1. آشنایی بومیان خلیج فارس با فرنگیان از چه دورهای آغاز شد؟ 2. تعامل میان بومیان و فرنگیان از کدام منافع مشترک سرچشمه میگرفت؟ 3. چه عواملی موجب تضاد و برخورد میان بومیان و فرنگیان شد؟ خاطر نشان میشود که پیش از ورود پرتغالیها به عرصۀ تجاری خلیج فارس، همزیستی مسالمتآمیزی میان عوامل تجاری و بومیان منطقه جریان داشت، اما این وضعیت به سبب سیاستهای خشونتآمیز و انحصارطلبانۀ تازهواردان مختل شد.https://www.hfrjournal.ir/article_67217_033ca0ebb43762c7a658167b5f97a2d0.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010166420150923 Historical Context and the Strategic Logic of Tsarist Russian Expansionism in the Caucasus (1550-1800 A.D)زمینه تاریخی و منطق راهبردی توسعه طلبی روسیه تزاری در قفقاز (سالهای 1800-1550م.)457279616FAجوادمرشدلودانشآموخته دکتری تاریخ ایران از دانشگاه تهرانJournal Article20181204 <br />During the early years of the 19<sup>th</sup> century, when Qajars stood on shaky grounds in Iran, the Alexander I’s Tsarist Russia officially annexed Georgia and announced it as a part of the Russian Empire. Not long after the annexation, the Russians commanded by General Tsitsianov’s occupied Ganja and massacred its inhabitants including the ruling Khan and his entourage, an act which triggered the Russo-Iranian wars. This expansionist policy resulted in the final defeat of the Qajar army and the imposition of Gulistan and Turkmenchay Treaties and the loss of a portion of Iran’s historical territory to the Russian Empire. Although the entire development came as a shock to Iranians, however, it was the result of centuries-old expansionist policies pursued by Tsarist Russia. Accordingly, the article has attempted to analytically approach the historical context of the Russian expansion in the Caucasus and study the process and strategic logic of it. The findings suggest that Russian encroachment on the Caucasus was rather the result of relentless historical ambitions of Tsars than a defined and well-planned framework of expansion. However, the fruitless efforts in the Caucasus, where no power cloud have stopped Russia, paved the way for her rather easy dominance over the region.در سالهای آغاز سدة نوزدهم میلادی، زمانیکه پایههای دولت قاجار در ایران هنوز قوام نگرفته بود، روسیه تزاری تحت فرمان الکساندر یکم، گرجستان را به طور رسمی، تحتالحمایه و بخشی از امپراتوری خود اعلام کرد. چندی بعد، با اشغال گنجه و قتلعام اهالی از جمله خان حاکم و اطرافیان او، به فرمان ژنرال سیسیانف، جنگهای ایران و روسیه بر سر قفقاز آغاز شد؛ جنگهایی که در نهایت به شکست ارتش قاجار، تحمیل عهدنامههای گلستان و ترکمنچای به ایران و انضمام بخشهایی از قلمرو تاریخی ایران به امپراتوری روسیه انجامید. این رخدادها با اینکه از چشم ایرانیان آن روزگار، ناگهانی و بُهتآور به نظر میرسید، نتیجة روندی با سابقة چندین قرن از توسعهطلبی روسیة تزاری بود. بر همین اساس، در این مقاله کوشش شده است تا زمینة تاریخی توسعة قلمرو امپراتوری تزاری در قفقاز، روند این توسعه و منطق راهبردی آن با رویکردی تحلیلی بررسی شود. نتیجة این بررسی نشان میدهد که پیشروی روسها در قفقاز، بیش از آنکه در چارچوب راهبردی معین و مبتنی بر برنامهریزی انجام یافته باشد، از منطق تاریخی توسعة امپراتوری تزاری پیروی میکرد. در عین حال، جذابیتهای ویژة قفقاز و خلأ قدرتی که بتواند در برابر این توسعهطلبی بایستد، راه تسلط کمابیش آسان روسیه را بر این حوزه هموار کرده بود.https://www.hfrjournal.ir/article_79616_4123b73ef1b48a194467f1a6772853a2.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010166420150923 Qajar Iran and the Question of Herat and Kandahar (1794-1856 A.D)ایران و مسأله هرات و قندهار در دورۀ قاجار )طی سالهای 1856-1794 م.)739779617FAسمیهحمیدیاستادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه بیرجندناصریوسف زهیگروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم اداری، دانشگاه فردوسی مشهد.Journal Article20181204The Qajar ascent to throne in Iran took Iran-Afghanistan interactions and conflicts to a new level. Relying on Descriptive-Analytical method, the current article seeks to find reasons as to why the Qajar kings were bent on the question of Afghanistan. It is safe to say that from the beginning of their rule until Iran’s renouncing of sovereignty over Afghanistan the Qajar rulers paid special attention to this question on account of three reason: 1) Political ambitions based on a grand strategy to reconstitute the Safavid Empire in a bid to gain authority and political legitimacy, 2) Religious and cultural attitude aimed at defending the Shiites against the oppressive Emirs of Afghanistan in an effort to gain religious authority and legitimacy, and 3) Security concerns caused by the threat of the secessionist tendencies of Afghan tribes in order to protect the territorial integrity of Iran.با روی کار آمدن قاجارها بر مسند قدرت، تعاملات و منازعات ایران با افغانستان وارد مرحله جدیدی شد. این پژوهش به بررسی چرائی تمرکز، توجه و نوع نگاه پادشاهان قاجار به افغانستان با تکیه بر روش توصیفی- تحلیلی پرداخته است. میتوان گفت که پادشاهان قاجار از آغاز زمامداری توجه ویژهای به افغانستان داشتند. پژوهش حاضر به بررسی علل آن اختصاص دارد. یافتهها نشان میدهد که تا زمان جدایی افغانستان از ایران، دولت قاجاریه با سه انگیزه به آن منطقه توجه داشت: 1) نگاه سیاسی حاصل از کوشش برای احیاء امپراتوری صفویه با هدف کسب اقتدار و مشروعیت سیاسی؛ 2) نگاه مذهبی- فرهنگی برای دفاع از مسلمانان و به ویژه شیعیان در برابر امیران ستمگر افغانستان با هدف کسب اقتدار و مشروعیت مذهبی؛ 3) نگاه امنیتی به سبب تهدیدهای قبایل افغان برای جداییطلبی از ایران با هدف حفظ وحدت قلمرو سرزمینی ایرانhttps://www.hfrjournal.ir/article_79617_e698ce5ba48d072ee968cb5d9ed88362.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010166420150923Cultural Reforms in Ataturk and Reza Shah Eraتغییرات فرهنگی در دورۀ آتاتورک و رضاشاه9911767351FAنصرالهپور محمدی املشیدانشیار گروه تاریخ دانشگاه امام خمینی قزوینرضامحمدیدانشجوی دکتری دانشگاه تبریزعسگرمحمدیکارشناس ارشد تاریخ دانشگاه امام خمینی قزوینJournal Article20180820<strong> </strong> <br />The necessity to “modernize” their countries according to European model occurred to the leaders of Iran and Turkey almost simultaneously. To them, the “modernization” process, requiring a powerful central government, led Ataturk and Reza Shah towards centrality and authoritarian leadership. Therefore, “Reforms” in both countries were led by central command from top to bottom. Cultural reform, hugely imbued with western values, encouraged strongly in language, dress code, art and literature, schools and higher education institutes; a process enormously inspired and informed by the thinkers and intellectuals of the two countries. As political ties between the two countries grew stronger, so did Reza Shah’s infatuation with Ataturk’s modernist measures. The question is on what grounds did the relations between Iran and Turkey grow during the First Pahlavi, and how did Ataturk’s cultural programs affect the situation in Reza Shah Iran? The current research draws upon the cultural framework of ‘Authoritarian Modernization’ which was followed by the leaders of Iran and Turkey on their path to modernity. The article studies and cultural reforms in Iran and Turkey and, furthermore, assess the role of political leaders and intellectuals in promoting modern thought and the ensuing developments. <br /> احساسِ نیاز زمامداران ایران و ترکیه برای"مدرنسازی" کشورهای خود طبق الگوی اروپایی تقریباً هم زمان بود. این فرآیند از نظر آنانبه دولتِ مقتدرِ متمرکز نیاز داشت و آتاتورک و رضاشاه نیز به سوی اقتدار و تمرکز پیش رفتند. تغییرات در هر دو کشور،آمرانه و از بالا به پایین بود. نوسازی فرهنگی با صبغۀ غربی در زبان، لباس، هنر و ادبیات، آموزش و پرورش و دانشگاه نمود یافت و در راه این تغییرات،روشنفکران هر دو ملت نقشِ اساسی داشتند. گسترش روابط سیاسی دوکشور، به تأثیرپذیری رضاشاه از اقدامات تجددگرایانۀ آتاتورک منجر شد. پرسش این است که عوامل و زمینههای مناسبات ایران و ترکیه در عصر پهلوی اول چه بود و برنامههای فرهنگی آتاتورک چه آثاری بر وضعیت ایران در عصر رضاشاه داشت؟ پژوهش حاضر بر اساس چارچوب مفهومی الگوی "تجدد آمرانه" تدوین شده است که رهبران ترکیه و ایران برای "مدرنسازی" از آن پیروی میکردند. در این مقاله، ضمن اشاره بهتغییرات فرهنگی در ایران و ترکیه، نقش رهبران سیاسی و روشناندیشان دو ملت در ترویج افکار نوین و تغییرات حاصل از تحولات بررسی خواهد شد.<br /> https://www.hfrjournal.ir/article_67351_deab90ce6cf03681fdedeb1f2cced7fa.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010166420150923The Pretext and Reasons for the Allied Invasion of Iran in 1941زمینهها و عوامل حمله متفقین به ایران در سال 1941 م.11914767391FAنیکلایکاژانوفدکترای اقتصاد بینالملل از دانشگاه ایالتی سن پترزبورگمرجانبرهانیدانش آموخته دکتری ایران اسلامی از دانشگاه شهید بهشتیJournal Article20180821<strong> </strong> <br />During the last 65 years, European, American and Russian historians have often tried to study the reasons which led to the Allied invasion of Iran on 25 August 1941. For a long period, the main obstacle was the limited access to official documentary sources. GRadually, British and Russian archives started to declassify their documents concerning the events of August 1941. That, in turn, caused a new wave of publications on this topic. Unfortunately, even with newly available sources, modern researchers, were frequently unable to grasp the whole picture, emphasizing only one reason for the invasion or even exaggerating its importance. This paper attempts to analyze the most common explanations of the reasons for the occupation of Iran offered by different historians and try to find out which of these causes impelled the Allies to invade Iran. The reseach paid special attention to existing Russian primary and seconday sources on the issue which are less well known to English readers. Important informations found in them allows events related to the Allied occupation of Iran in 1941 to be described from a relatively new angle. <br /> <br /> طی 65 سال گذشته، مورخان اروپایی،آمریکایی و روس کوشیدهاند علل حملة قوای متفقین در 25 اوت 1941 به ایران را بررسی کنند. محدودیت در دسترسی به اسناد رسمی، مدتها مانعی بر سر راه پژوهش در این باره بوده است، اما از هنگامی که بریتانیا و روسیه اسناد مربوط به حوادث 1941م. را به تدریج از طبقهبندی محرمانه خارج کردهاند، انبوهی مطلب پیرامون این موضوع منتشر شده است. با این همه، مورخان معاصر کلیت موضوع را درک نکردهاند و بیشتر بر علل حمله تمرکز داشته و حتی در این باب راه اغراق نیز پیمودهاند. در این مقاله، رایجترین عللی را که مورخان برای اشغال ایران پذیرفتهاند، تحلیل میکنیم و میکوشیم به مهمترین علّت حملة متفقین به ایران برسیم. در پژوهش حاضر به منابع اولیه و ثانویة روسی که برای خوانندگان انگلیسی زبان کمتر شناخته شدهاند، توجه خاصی داشتهایم. اسناد مربوط به اشغال ایران در سال 1941م. شامل اطلاعات مهمی است که پژوهشگر میتواند از آن طریق، زاویهای نو به حوادث مربوط به این دوران بگشاید.https://www.hfrjournal.ir/article_67391_82ab8c2e24f73ac3bc209b0fadccf733.pdf