وزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010156020140923The Relations between the Golden Horde and the Jalairid Sultanateمناسبات اردوی زرین با آل جلایر12476745FAسجادکاظمیدانشجوی دکتری تاریخ ایران دوره اسلامی دانشگاه شهید چمران اهوازJournal Article20181104As the territories of the Mongol Empire was divided among the descendants of Genghis Khan, the tribal relationships between the members of a house determined the relations between different regins. In this regard, the relations between the rulers of Cuman-Kipchak confederation (The golden horde) with the Ilkhanates in Iran, and consequently with the Jalairid Sultanate as the political heirs to the Ilkhanates, is greatly important. Although the Jalairids were not in thrall to the Imperial House, as a mongol tribe they played an important role in Genghis’ conquests and in the establishment of the Ilkanate rule. Furthermore, they replaced the Ilkhanates in the relations with the Khans of Cumancia. The current research has employed a historical method and has enjoyed first-hand sources in exploring the relations between the Golden Horde and the Jalairid rulers. Our assumption is that the approach adopted by Cumancia Khans in engaging with the Jalairids, is the continuation of the belligerent policies formerly employed in dealing with the Ilkhanates. The findings of this research suggest that Azerbaijan was at the crossroad of these relations, as a result of which Tabriz became hotbed of tensions of conflicts on various occasions. Although the rise of Teimur as a common enemy could be a turning point in the Jalairids’ relations with the Golden Horde, however, their plans for unity fell through and triggered the decline and fall of the two<strong>با تقسیم قلمرو امپراتوری مغولان میان فرزندان و نوادگان چنگیز خان، ارتباط میان اعضای یک خاندان به عرصة روابط میان حکومتهای مختلف انجامید. در این میان، مناسبات فرمانروایان دشت قبچاق(اردوی زرین) با شاخة ایلخانی در ایران و به تبع آن حکومت آل جلایر به عنوان وارثان سیاسی ایلخانان بسیار حائز اهمیت است. اگر چه جلایریان به خاندان امپراتوری وابسته نبودند، اما به عنوان یکی از قبایل مغولی، هم در نخستین فتوحات چنگیز و هم در تأسیس دولت ایلخانان نقش عمده داشتند. به علاوه، آنها در مناسبات با خوانین دشت قبچاق، جایگزین ایلخانان شدند. این پژوهش، که با روش تاریخی و با تکیه بر منابع دسته اول انجام شده است، به بررسی روابط و مناسبات اردوی زرین با حاکمان جلایری اختصاص دارد. فرض ما این است که رویکرد خوانین دشت قبچاق در مناسبات با جلایریان، تداوم همان سیاستهای جنگطلبانة پیشین در ارتباط با ایلخانان بود. بر پایه این تحقیق، آذربایجان در محور این مناسبات قرار داشت و تبریز بارها عرصة منازعات بود. ظهور تیمور به عنوان دشمن مشترک، اگر چه میتوانست در روابط جلایریان با اردوی زرین نقطة عطف باشد، اما طرح اتحاد میان آنان سرانجام به نتیجه نرسید و به زوال هر دو دولت انجامید.</strong>
<strong> </strong>https://www.hfrjournal.ir/article_76745_b5d374bb3207e8cb91d2c7ae0121d929.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010156020140923Iran-Russia Relations during the Safavid Period
(1080-1100 AH)روابط ایران و روسیه در دوره صفویه طی سالهای 1100-1080ق.253676746FAعلیرضاکریمیدانشجوی دکتری تاریخ مطالعات ایران اسلامی- دانشگاه تبریزJournal Article20181104There is a host of various signs that distinguish the two decades of 1080-1100 during the Safavid period. Among the various signs mentioned, one is the adoption of a logical and prudent foreign policy on the part of the then-interim government. Expanding political and economic relations with Russia, as part of a greater plan for détente with Northern and Western neighbors, was one of the peculiarities of this period among other things. This approach facilitated the balanced economic relations with other powers and prompted economic prosperity in Iran. The Iranian state adopted a rational approach to foreign relations in this period and resisted the Russian push for invading the Ottomans; since it considered a strong Russia more menacing than the Ottomans. On the other hand, Iran’s chancellor (Wazir) sought to clearly explain the reasons for rejecting Russian’s suggestion for a military alliance with Iran against the Ottomans in an attempt to appease the northern neighbor. Iran’s relative agreement with Russia’s trade strategy secured the boundaries to the north as well as attaining numerous political and economic gains. This article is of a fundamental and theoretical nature which draws on library sources to gather and analyze data, and predicates upon content analysis and descriptive-analytical methodology.
<strong> بنا بر نشانههای گوناگون، در تاریخ ایران عصر صفوی سالهای 1100 </strong><strong>–</strong><strong> 1080ق. متفاوت مینماید. یکی از آن نشانهها، اتخاذ سیاست خارجی منطقی و دوراندیشانه از سوی دولت وقت است. از آن جمله، گسترش مناسبات سیاسی و اقتصادی با روسیه، به عنوان بخشی از مرحلة تنشزدایی با همسایگان شمالی و غربی. این رویکرد، به موازنه در روابط اقتصادی با قدرتهای دیگر یاری رساند و موجب رونق اقتصادی ایران نیز گردید. رویکرد دولت ایران در این دوره، در روابط خارجی خردمندانه بود و از این رو در برابر اصرار روسها برای اتحاد با آنها در حمله به عثمانی ایستادگی کرد؛ زیرا برای خود، روسیة قوی را بسیار خطرناکتر از عثمانی میدانست. از سوی دیگر، وزیر اعظم وقت ایران کوشید با تبیین منطقی دلایل مخالفت خود در اتحاد نظامی با روسها علیه عثمانی، از دلسردی همسایة شمالی جلوگیری کند. موافقت نسبی ایران با استراتژی تجاری روسیه، علاوه بر گسترش امنیت مرزهای شمالی ایران، فواید سیاسی و اقتصادی متعددی نیز در برداشت. این پژوهش بنیادی و نظری است و در آن، برای گردآوری اطلاعات و تجزیه و تحلیل، از اسناد و منابع کتابخانهای با تأکید بر روش تحلیل محتوا و رویکردی توصیفی - تحلیلی استفاده شده است.</strong>
<strong> </strong>https://www.hfrjournal.ir/article_76746_6d71b4abf1dd192c518f2768cade0301.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010156020140923Giorgi Saakaze’s Rebellion and its Implications for Iran-Ottoman Relations in the Safavi Eraبررسی زمینههای شکلگیری شورش گئورگی ساآکادزه و تأثیر آن بر روابط ایران و عثمانی در دورة صفویه375876748FAحمیداسدپورعضو هیئت علمی دانشگاه شیرازهادیبیاتیدانشجوی دکتری تاریخ ایران اسلامی دانشگاه خوارزمی تهرانمهدیسنگ سفیدیدانشجوی دکتری تاریخ ایران اسلامی دانشگاه خلیج فارس بوشهرJournal Article20181104Towards the final years of the reign of Shah Abbas the Great in the year 1033 (AH) a rebellion was started in the state of Georgia by Mouravi, and lasted until Shah Safi era in 1044 (AH). This rebellion was an episode of elite struggle for seizing political power. Through inciting the great Georgian lords, Mouravi managed to unite them to rise in rebellion against Shah Abbas I. The raid on the Qizilbash army in Kakht and the killing of the Safavid famous generals, Qarchqai Khan and Yusif Khan, marked the beginning of this rebellious episode, which soon evolved to spill over other areas in Georgia and inflicted north-western expanses of Iran with crisis. The ramifications of this rebellion drew a quick response from Shah Abbas I to suppress it, specifically as the Ottomans were exploiting this rebellion and were manipulating the disillusioned Georgian greats against the central state in Iran. Mouravi’s thirst for power and his personal incentives are of great importance in studying the roots of this rebellion and the exile of Mouravi. Furthermore, the violent response from Shah Abbas I and Shah Safi in dealing with the Georgian and Mouravi’s sense of revenge against the Qizilbash should not be ignored in analyzing this episode.
<strong>شورشی که در سال 1033ق. در اواخر زمامداری شاه عباس اول در ایالت گرجستان به سرکردگی موراوی به وقوع پیوست و تا دورة شاه صفی در 1044ق. طول کشید، در شمار کشمکشهای نخبگان بر سر تصاحب قدرت سیاسی بود. موراوی با تحریک بزرگان گرجی توانست آنها را متحد کند و به شورش علیه شاه عباس اول وادار کند. این شورش با حمله به سپاه قزلباش در کاخت و قتل سرداران مشهور صفوی، قرچقای خان و یوسف خان آغاز شد و دامنة آن به مناطق دیگر گرجستان رسید و اوضاع نواحی شمال غربی ایران را دچار بحران کرد. آثار و پیامدهای این شورش موجب واکنش قاطع و سریع شاه عباس اول برای سرکوب آن شد، به ویژه به سبب بهره برداری دولت عثمانی از یک سو و نارضایتی بزرگان گرجی از سوی دیگر. در بروز شورش و پناهندگی موراوی، قدرت طلبی و انگیزه</strong><strong></strong><strong>های شخصی او، خشونت شاه عباس اول و شاه صفی در برخورد با گرجیان و حس انتقامجویی موراوی از قزلباشان را نمی</strong><strong></strong><strong>توان نادیده انگاشت.</strong>https://www.hfrjournal.ir/article_76748_6e1fc0524f19fbb70d837cfe1501816c.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010156020140923A Glance over Iran-Belgium Diplomatic Relations: the Case of Belgian Advisorsنگاهی به روابط دیپلماتیک ایران و بلژیک و مستشاران بلژیکی5910676751FAعباسرضاپوردانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ ایران اسلامیJournal Article20181104According to many historical sources, the year 1841 marks the beginning of the first diplomatic contacts between Iran and Belgium. The relations between the two countries climaxed as Belgian advisors entered Iran to contribute to the management of the Customs, Post and Iran’s Finance. Belgium’s control over the Customs as a measure to guarantee Iran’s loans was a major breakthrough in Iranian foreign relations with this European country. The article gives a detailed account, based on the documents of Iran’s Ministry of Foreign Affairs, of the early stages of relations between Iran and Belgium including the establishment of embassies and the Belgians’ activities in Iran.<strong>بنا بر بسیاری از مأخذ تاریخی، تاریخ اولین تماسهای دیپلماتیک میان ایران و بلژیک، سال 1841م. بوده است. روابط دو کشور از زمان ورود مستشاران بلژیکی برای ادارة گمرکات، پست و مالیة ایران به اوج رسید و مدیریت بلژیکیها بر گمرکات برای ضمانت قرضههای ایران، تحول عمدهای در روابط ایران و این کشور اروپایی بوجود آورد. در این مقاله، جزئیات روند برقراری روابط میان دو کشور ایران و بلژیک، تأسیس سفارتخانهها و فعالیت بلژیکیها بر اساس اسناد آرشیو وزارت امور خارجة ایران بررسی شده است.</strong>https://www.hfrjournal.ir/article_76751_5bff155d3e13b88116c9df3ef6da0304.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010156020140923Russia’s Role in the Development of Mashhad-Ashgabat Trade Road: Based on the Documents of the British Consulate (1890-1910)نقش روسیه در توسعة راه تجاری مشهد- عشق آباد با تکیه بر اسناد کنسولگری بریتانیا (1910- 1890م.)10712676755FAپیمانابوالبشریدانشجوی دکترای تاریخ ایران دوره اسلامی دانشگاه فردوسی مشهدعلییحیاییاستادیار تاریخ دانشگاه بیرجندJournal Article20181104Towards the end of the nineteenth century and since the turn of the twentieth century, Iran, like many other countries, was immensely affected by the rapid changes unfolding at the global level as a result of industrial and economic revolutions in the west and was soon drawn out of isolation and found itself at the world stage. Already on the world stage, Russia strived to find a foothold in Iran. Trade provided the most favorable pretext to infiltrate the country; it played a pivotal role in the Russo-Iranian relations during the Qajar dynasty and the bulk of Iran’s export was to Russia. In the same era, Iran became the largest market for Russian goods and Mashhad turned into an extensive commercial hub due to its geographical proximity. Since urban development is intimately tied to the geographical whereabouts and proximity to roads, this article seeks to introduce and evaluate Mashhad-Ashgabat road and provide answer to the question as what the importance of this road and the Russian intervention was for urban development in the area at the turn of the twentieth century.
<strong>از اواخر سدة نوزدهم و در آستانة سدة بیستم میلادی، ایران مانند بسیاری دیگر از کشورها، تحت تأثیر تحولات سریع جهانی ناشی از انقلابهای صنعتی و اقتصادی و اجتماعی مغرب زمین قرار گرفت و به عرصه جهانی شدن کشانیده شد. روسیه که از مدتها پیش، خود در آن مسیر قرار گرفته بود، برای نفوذ در ایران میکوشید. یکی از زمینههای نفوذ، تجارت بود؛ تجارت میان ایران و روسیه در ایالت خراسان در عصر قاجار تأثیری بنیادین بر روابط دو کشور داشت و بیش از</strong><strong></strong><strong> صادرات ایران به روسیه ارسال میشد. در این دوره، ایران به عنوان بزرگترین بازار برای کالاهای روسی درآمد و مشهد با توجه به موقعیت جغرافیایی خود وارد تجارت گسترده با این کشور شد. از آنجا که توسعة شهری ارتباط نزدیکی با موقعیت جغرافیایی آن و راهها دارد، این مقاله به معرفی و شناخت راه مشهد- عشق آباد اختصاص دارد: راههای مشهد و مداخلة روسها، چه تأثیری بر توسعة شهری آنجا در آستانة سدة بیستم نهاد؟</strong>https://www.hfrjournal.ir/article_76755_2c4ab9b7954f1c0af3fab408b3290a86.pdfوزارت امور خارجهفصلنامه تاریخ روابط خارجی1735-2010156020140923US-Iran Relations during the Presidency of
Lyndon B. Johnson (1342-1348 SH)روابط اقتصادی ایران و آمریکا در دورة ریاست جمهوری لیندون جانسون (1348-1342ش.)12715876759FAمنصورحیدریمدرس دانشگاه،کارشناس ارشد تاریخ انقلاب اسلامی ایرانکاظمنیازی نشاطمدرس دانشگاه،کارشناس ارشد تاریخ انقلاب اسلامی ایرانJournal Article20181104US-Iran economic relations is an important aspects of the relations between the two countries in the Second Pahlavi era, during which, the economic development planning for Iran was devised and implemented by American advisors. The Export-Import plan between Iran and America (1963-1969), simultaneous with Lyndon B. Johnson’s presidency, saw a tangible breakthrough.
Since 1340 SH the major strategy adopted by the Shah was to create a major domestic market for foreign industrial products; a strategy which was mainly driven by huge revenues from oil exports. Although the US economic aid to Iran was terminated or ultimately declined, like many other areas of cooperation, in the mid 60’s, the ties between the two countries were strong nonetheless. The US had planned to allocate long-term loans of fixed interest rates to Iran after it had cut the economic aid program, in an attempt to hold Iran under its sway and keep the Iranian market open to its products.
روابط اقتصادی ایران و آمریکا از مسائل مهم دورة پهلوی دوم است. در این دوره، بیشتر بـرنامههای توسعۀ اقتصادی در ایران، با برنامـهریزیهای مستشاران آمریکایی اجراء میشد. برنامة صادرات و واردات میان ایران و آمریکا در فاصله سالهای 1348-1342ش./ 1969-1963م. مقارن با دورة ریاست جمهوری لیندون جانسون، به طور محسوسی رو به بهبودی نهاد در سالهای پس از 1340ش. استراتژی دولت شاه، ایجاد بازار مصرفی بزرگ در داخل کشور برای مصرف محصولات صنعتی کشورهای خارجی بود که به طور عمده بر منابع مالی حاصل از درآمدهای نفت اتکاء داشت. گر چه برنامة کمک اقتصادی آمریکا و روابط مشابه دو کشور در زمینههای دیگر در میانة دهة 1340ش./ 1960م. پایان یا به نحو چشمگیری کاهش یافت، ولی پیوندهای میان دو کشور، همچنان نیرومند باقی مانده بود. آمریکا میخواست پس از قطع کمکهای بلاعوض خود به ایران، با اعطای وامهای درازمدّت و با سودهای مشخص، این کشور را همچنان زیر سلطه داشته باشد و بازار و جامعۀ ایران را برای واردات کالاهای خود آماده نگه دارد.https://www.hfrjournal.ir/article_76759_5157b981af8d3315ad70be3b62f3803a.pdf