تحلیلی بر روابط خارجی و مسائل داخلی ایران در جنگ جهانی دوم بر پایه گزارش‌های سر ریدر بولارد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه تاریخ دانشگاه سیستان و بلوچستان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ جهان دانشگاه سیستان و بلوچستان

چکیده

سر ریدر بولارد، یکی از مهم‌ترین دیپلمات‌های انگلیسی در نقاط گوناگون جهان به ویژه در منطقة خاورمیانه، سمت‌های مختلف داشت. از جمله، در مدت زمان جنگ دوم جهانی نخست به عنوان وزیرمختار دولت بریتانیا و سپس سفیرکبیر انگلستان در ایران خدمت می‌کرد. در این بررسیکوشش شده است تا ضمن مرور گذرایی بر سیر روابط ایران و انگلیس در نیمة اول قرن بیستم با تأکید بر خاطرات بولارد، گزارش‌های محرمانة او نیز تجزیه و تحلیل شود. خاطرات وی در ایران و مهم‌تر از آن، گزارش‌های محرمانة او به وزارت امور خارجه انگلیس، چهرة روشن‌تری از سیاست‌های بریتانیا در ایران در طول جنگ دوم جهانی به دست می‌دهد.
 

کلیدواژه‌ها


منابع و مآخذ

آبراهامیان، یرواند، (1393)، ایران بین دو انقلاب، چاپ بیست و دوم، احمد گل محمدی و محمدابراهیم فتاحی، تهران: نشر نی

آیرونساید، ادموند، (1363)، خاطرات و سفرنامه ژنرال آیرونساید، چاپ دوم، بهروز قزوینی، تهران: آیینه

بولارد، سر ریدر، (1362)، شترها باید بروند، حسین ابوترابیان، تهران: نشرنو  

ترکمان، محمد، (1370)، اسناد نقض بیطرفی ایران در شهریور 1320، تهران: کویر

حافظ نیا، محمدرضا، «نقش ژئواستراتژیک ایران در جنگ جهانی دوم»، تاریخ روابط خارجی،1380، ش 9، ص72-61

ذوقی، ایرج، (1351)، ایران و قدرت‌های بزرگ در جنگ دوم جهانی، تهران: پاژنگ

زرگری، علی اصغر، (1372)، تاریخ روابط سیاسی ایران و انگلیس در دوره رضاشاه، کاوه بیات، تهران: پروین- معین

صالحی، محمدنقی، «پی آمدهای اشغال ایران توسط متفقین در جنگ جهانی دوم»، رشد- آموزش تاریخ،1390، ش43، ص43-38

فردوست، حسین، (1392)،ظهور و سقوط سلطنت پهلوی، جلد دوم، چاپ سی و یکم، تهران: اطلاعات

گلشاییان، عباسقلی، «خاطرات زندگی سیاسی من»، وحید، 1357، ش232، ص15-12

گنج بخش زمانی، محسن، «تحلیل اشغال ایران در جنگ جهانی دوم در چارجوب اهداف و استراتژیهای کلان متفقین (انگلیس و شوروی)»، تاریخ روابط خارجی، 1386، ش30، ص202-143

مؤمن، ابوالفتح، «بهانه ای که نبود نگاهی به اشغال ایران در جنگ جهانی دوم و استعفای رضاشاه»، زمانه، 1382، ش12، ص73-66

مؤید امینی، داود، (1321)، از سوم شهریور تا بیست و پنجم شهریور 1320، تهران: آفتاب

میراحمدی، مریم، «نقش انگلیس در ایران در نیمه اول قرن بیستم»، جستارهای ادبی، 1362،ش64-63، صص 722-695

Bullard,R (1991), Letters From Tehran, London: I.B. Tauris

Burrell, R.M, (1997),IRAN POLITICAL DIARIES 1881-1965, vol. 11, London: Her Majesty’s Stationary Office. 

Lambton, Ann K. S. "Obituary: Sir Reader William Bullard, SOAS, 40(1997), pp. 130- 134.